Gmach Główny Politechniki Warszawskiej to nie tylko centrum administracyjne uczelni, ale również jej wizytówka – majestatyczny budynek położony przy placu Politechniki, w samym sercu stolicy. Charakterystyczna neorenesansowa fasada i imponująca Duża Aula pod przeszklonym dachem czynią go jednym z najbardziej rozpoznawalnych obiektów architektonicznych Warszawy. Odbywają się tu inauguracje roku akademickiego, konferencje naukowe, koncerty, wystawy oraz inne prestiżowe wydarzenia.
Historia
Projekt gmachu został wyłoniony w drodze konkursu rozpisanego pod koniec XIX wieku. Zwyciężyła koncepcja architektów Stefana Szyllera i Bronisława Rogóyskiego. Kamień węgielny pod budowę wmurowano 8 września 1899 roku. Już dwa lata później pierwsi studenci przekroczyli progi nowego budynku. Cała inwestycja została sfinansowana ze składek społecznych, co pokazuje ogromne poparcie społeczne dla idei rozwoju edukacji technicznej w Królestwie Polskim.
Architektura
Gmach Główny reprezentuje styl historyzujący z dominującymi cechami włoskiego renesansu. Fasada budynku została ozdobiona licznymi detalami architektonicznymi, rzeźbami i płaskorzeźbami. Nad wejściem głównym góruje grupa rzeźbiarska zatytułowana „Apoteoza Wiedzy”, symbolizująca rozwój nauk ścisłych i techniki. Wnętrze zachwyca przestronną Dużą Aulą otoczoną krużgankami, zwieńczoną szklanym dachem, który zapewnia naturalne światło i podkreśla monumentalność całego założenia.
Zniszczenia i odbudowa
Podczas II wojny światowej budynek ucierpiał w wyniku bombardowań i działań powstańczych. Duża część konstrukcji uległa zniszczeniu, zawalił się dach, a wnętrza zostały spalone. Na szczęście główne krużganki przetrwały, co pozwoliło na rekonstrukcję w latach powojennych. Odbudowa rozpoczęła się w 1946 roku i trwała przez kilka lat. W 1948 roku gmach był już gotowy, by stać się miejscem ważnych wydarzeń – m.in. Kongresu Zjednoczeniowego PPR i PPS. W 1965 roku został oficjalnie wpisany do rejestru zabytków.
Funkcje współczesne
Obecnie w Gmachu Głównym mieszczą się m.in. Biuro Rektora, Senat Politechniki Warszawskiej, wybrane wydziały, a także Biblioteka Główna i Studium Języków Obcych. Znajdują się tu również reprezentacyjne sale, takie jak Duża Aula, Mała Aula oraz Gabinet Rektora. Gmach jest czynny codziennie i dostępny zarówno dla studentów, jak i gości z zewnątrz. Budynek jest dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami i wyposażony w windę panoramiczną.
Ciekawostki
Projekt budynku w kształcie latawca miał nawiązywać do idei swobody i rozwoju intelektualnego. Na szczególną uwagę zasługuje także klatka schodowa, której projekt inspirowany był schodami z zamku w Baranowie Sandomierskim. W Dużej Auli znajduje się pomnik Marii Skłodowskiej-Curie, odsłonięty w 2005 roku. Oryginalne kanały systemu ogrzewania powietrznego wciąż można odnaleźć w konstrukcji budynku – to cenny relikt inżynierii przełomu wieków.
Gmach Główny Politechniki Warszawskiej to nie tylko siedziba władz uczelni, lecz również ważny symbol nauki, wytrwałości i tradycji akademickiej. Przetrwał burzliwą historię i dziś pełni funkcję naukową, kulturalną i reprezentacyjną. To jedno z tych miejsc, które warto odwiedzić nie tylko jako student, ale też jako miłośnik architektury i historii Warszawy.
